Billens

Geld naar verkeerd IBAN overgemaakt? Zo krijg je het terug

Een overboeking naar een verkeerd maar bestaand IBAN draait de bank niet terug. Wel kun je de ontvanger vragen, de POB-procedure starten en zijn gegevens krijgen.

Heb je geld overgemaakt naar een verkeerd maar bestaand IBAN, dan draait je bank de betaling niet terug: een correct uitgevoerde overboeking is onherroepelijk. Je kunt het geld wel terugkrijgen via de ontvanger. Vraag het eerst zelf terug, schakel daarna je bank in voor de Procedure Onverschuldigde Betalingen (POB), en ga als het niet lukt naar de rechter. Bij een ongeldig of opgeheven IBAN komt het geld meestal vanzelf terug.

Eerst: welk soort fout is het?

Niet elke verkeerde overboeking is hetzelfde. Radar zette in september 2026 met de Betaalvereniging de situaties op een rij:

Situatie Wat er gebeurt Wat je moet doen
Tikfout, IBAN ongeldig De bank weigert de overboeking Niets; je kon niet versturen
IBAN geldig, maar geen bestaande rekening Het geld komt terug, meestal snel, soms na een paar werkdagen Afwachten en daarna opnieuw betalen
IBAN geldig en van iemand anders Het geld staat op de rekening van een vreemde Stappenplan hieronder
De bank heeft een fout gemaakt De bank is aansprakelijk Direct reclameren bij je bank
Je bent opgelicht (valse rekening) Geen POB mogelijk Bank, politie en Fraudehelpdesk

Stappenplan bij een geldig maar verkeerd IBAN

Stap 1: Leg vast wat er gebeurd is

Maak een schermafbeelding van de overboeking: datum, bedrag, IBAN, naam die je invulde en eventuele melding van de naamcontrole. Die heb je straks nodig.

Stap 2: Ken je de ontvanger? Vraag het zelf terug

Heb je bijvoorbeeld het IBAN van een familielid gekozen in plaats van dat van je energieleverancier, bel of app dan en leg uit wat er gebeurd is. Dit is verreweg de snelste route.

Stap 3: Onbekende ontvanger? Stuur een tweede overboeking

Radar en de Consumentenbond noemen een handige truc: maak € 0,01 over naar hetzelfde IBAN met in de omschrijving dat het eerdere bedrag per ongeluk is overgemaakt, met het verzoek het terug te storten en je e-mailadres of telefoonnummer. Veel mensen betalen dan netjes terug.

Stap 4: Vraag je bank om de POB te starten

Reageert de ontvanger niet of weigert hij, dan vraag je bij je eigen Nederlandse bank de Procedure Onverschuldigde Betalingen aan. De Betaalvereniging beschrijft de stappen: jouw bank stuurt een terugbetalingsverzoek via de bank van de ontvanger, en de banken handelen dat af volgens een vaste interbancaire procedure.

Voorwaarden volgens Radar:

  • je vraagt het aan binnen 13 maanden na het versturen van de overboeking;
  • het gaat om een overboeking van en naar een Nederlands IBAN van een privépersoon;
  • het is een vergissing, geen oplichting.

De bank van de ontvanger vraagt die om vrijwillig terug te betalen. Gebeurt dat niet binnen een maand, dan kan je bank je de naam en adresgegevens van de ontvanger geven.

Stap 5: Juridische route

Met naam en adres kun je de ontvanger aanschrijven en, als hij nog steeds niet betaalt, het bedrag via een deurwaarder of de kantonrechter terugvorderen. Wie geld ontvangt waar hij geen recht op heeft, moet het teruggeven; dat is de basis van de vordering. Overweeg bij kleine bedragen of een procedure de kosten waard is, en kijk of je rechtsbijstandsverzekering het dekt.

Als de bank de fout maakte

Komt de fout niet door jou maar door een storing of vergissing van de bank, dan ligt het anders. De Consumentenbond schrijft dat de bank dan aansprakelijk is, het geld bij de ontvanger moet terughalen en het alsnog naar de juiste rekening moet sturen. Je kunt ook schade claimen.

Wat je doet:

  1. Meld het direct bij de bank, bij voorkeur aangetekend, en vraag binnen drie weken een reactie.
  2. Geen of een onbevredigend antwoord? Dien een klacht in bij het Kifid (Klachteninstituut Financiële Dienstverlening).

Als je bent opgelicht

Betaalde je een nagemaakte rekening, met het IBAN van een oplichter, dan is de POB niet de route. KVK adviseert:

  1. Doe aangifte bij de politie; factuurfraude is strafbaar.
  2. Neem direct contact op met je bank. Soms lukt het nog het geld tegen te houden. Ging het naar een Nederlandse rekening, vraag dan de naam- en adresgegevens van de fraudeur op; die heb je nodig voor een civiele vordering.
  3. Meld het bij de Fraudehelpdesk.

Belangrijk: als je de dienst echt hebt afgenomen, moet je de echte rekening alsnog betalen. Hoe je een nagemaakte rekening herkent voordat je betaalt, staat in valse factuur herkennen.

Voorkomen is makkelijker dan terughalen

  • Lees de naamcontrole. Sinds oktober 2025 waarschuwt je bank als naam en IBAN niet bij elkaar horen; zie IBAN-Naam-Check uitgelegd.
  • Ruim je adresboek op. Radar adviseert ongebruikte IBAN's te verwijderen en namen te controleren. Het verkeerde contact kiezen uit een lange lijst gaat sneller mis dan je denkt.
  • Tik niet over als het niet hoeft. Kopieer uit een pdf, scan een QR-code, of laat een app als Billens de rekening lezen en het IBAN met controlecijfers nakijken voordat je plakt.
  • Check het bedrag twee keer. Een komma op de verkeerde plek valt niet onder de naamcontrole.

Kort samengevat

Een overboeking naar een bestaand maar verkeerd IBAN haal je terug via de ontvanger, niet via een knop in je bank-app. Hoe sneller je handelt, hoe groter de kans. Bewaar bewijs, vraag het zelf terug, start binnen 13 maanden de POB en ga pas daarna de juridische weg op.

Billens

Scan papier of pdf, controleer elk veld en plak het in je eigen bank-app.

Download in de App Store

Veelgestelde vragen

Kan de bank een overboeking terugdraaien?

Nee, niet als jij het verkeerde IBAN hebt ingevuld. Een correct uitgevoerde overboeking is onherroepelijk; alleen de ontvanger kan het geld vrijwillig teruggeven. Je bank kan wel helpen het terug te vragen.

Hoe lang heb ik om de POB aan te vragen?

Volgens Radar en de Betaalvereniging tot 13 maanden nadat je de verkeerde overboeking hebt verstuurd, en alleen bij een overboeking van en naar een Nederlands IBAN van een privépersoon.

Bronnen

  1. Geld overgemaakt naar een verkeerd rekeningnummer: wat nu? — Radar (AVROTROS) (2026-09-15)
  2. Recovery transactions — Betaalvereniging Nederland
  3. Overboeking naar verkeerd rekeningnummer — Consumentenbond (2026-01-27)
  4. Trap niet in factuurfraude: zo herken je een nepfactuur — KVK (2026-11-19)

Meer artikelen