BHV Klaar

Eerstehulprichtlijnen 2026: de wijzigingen die BHV'ers moeten kennen

Sinds maart 2026 gelden de Nederlandse Richtlijnen Eerste Hulp 2026. Overzicht van de wijzigingen: zijligging, huisarts bellen, mentale eerste hulp en bloedingen.

Sinds maart 2026 gelden de Nederlandse Richtlijnen Eerste Hulp 2026 (NREH 2026), de opvolger van de versie uit 2021. Voor BHV'ers zijn vier wijzigingen het belangrijkst: de stabiele zijligging is niet langer de standaard bij bewusteloosheid, er is meer aandacht voor mentale eerste hulp, bij minder urgente situaties is "spoedcontact met de huisarts" het advies in plaats van direct langsgaan, en het stoppen van levensbedreigend bloedverlies staat vooraan.

De richtlijnen worden opgesteld door een projectgroep met onder meer Het Oranje Kruis, het Rode Kruis, het NIBHV en de Nederlandse Reanimatieraad. Opleiders vertalen ze daarna naar lesstof. Dit artikel loopt de wijzigingen door aan de hand van de toelichting van de projectgroep van 10 maart 2026.

De volledige lijst met wijzigingen

De toelichting noemt, naast de reanimatierichtlijnen 2025 die integraal zijn overgenomen, deze gewijzigde onderwerpen (in alfabetische volgorde):

  • afdekken van huidwonden;
  • bij koortsstuipen met spoed de huisarts bellen;
  • de hulpbehoevende vragen of hij iets in de mond heeft en dat zo nodig laten uitspugen;
  • gebruik van een adrenalinepen door eerstehulpverleners;
  • bij contact met een kwal eerst koelen met zeewater;
  • een visie op eerstehulponderwijs en eerste hulp in context;
  • de huisarts bellen bij een ongecompliceerde onderbeenbreuk;
  • de Keten van Overlevingsgedrag;
  • koorts en keelpijn;
  • uitbreiding van mentale eerste hulp;
  • opwindingsdelier;
  • problemen bij zwangerschap;
  • schoonmaken van een schaafwond;
  • shock;
  • situaties waarin iemand op de zij moet worden gelegd;
  • steek van de Aziatische hoornaar;
  • ACVPU-score en SBAR(R) bij georganiseerde hulp;
  • vergiftiging door gevlekte scheerling en door paddenstoelen;
  • zelfhulp en het inschakelen van 112 of de huisarts.

Niet alles is relevant voor de werkvloer. Hieronder de punten die een BHV'er het vaakst raakt.

1. Zijligging is geen standaard meer

Dit komt uit de reanimatierichtlijnen 2025. Iemand die bewusteloos is en normaal ademt, blijft op de rug liggen; je houdt de luchtweg vrij met de hoofdkantel-kinliftmethode en blijft hem observeren. Braakt de persoon of heeft hij veel bloed in de mond, dan draai je hem snel op de zij. De uitvoering van de stabiele zijligging zelf is niet veranderd. Meer hierover in reanimatierichtlijnen 2025 voor BHV'ers.

2. 112, huisarts of huisartsenpost: duidelijker onderscheid

Volgens Rendement maken de nieuwe richtlijnen het verschil scherper tussen 112 bellen bij levensgevaar, spoedcontact met de huisarts of huisartsenpost, en een gewone afspraak. Bij een aantal onderwerpen adviseert de NREH 2026 eerst te bellen in plaats van direct langs te gaan. Dat is afgestemd op de standaarden van het Nederlands Huisartsen Genootschap.

Belangrijk voor BHV'ers: twijfel je, dan mag je volgens de toelichting altijd 112 bellen. Je mag de meldkamer zelfs bellen tegen de wil van de persoon in als die niet wilsbekwaam lijkt of er direct gevaar is. Het is niet aan jou om wilsbekwaamheid vast te stellen.

Situatie Wat de NREH 2026 adviseert
Levensgevaar (hartstilstand, ernstige bloeding, beroerte) 112
Spoed, maar niet levensbedreigend (bijv. een koortsstuip) Met spoed de huisarts of huisartsenpost bellen
Ongecompliceerde onderbeenbreuk De huisarts bellen in plaats van direct langsgaan
Klachten zonder spoed Gewone afspraak bij de huisarts

3. Mentale eerste hulp

Het onderwerp is uitgebreid vanwege de toename van psychische problemen in de samenleving. Kernpunten volgens de toelichting: veiligheid, kalmte, praktische steun en zorgen voor contact met de huisarts. Bij acuut gevaar voor de persoon zelf of voor omstanders bel je direct 112. Voor BHV'ers die na een incident collega's opvangen, is dit een nuttige toevoeging aan wat in de meeste cursussen tot nu toe weinig aandacht kreeg.

4. Levensbedreigend bloedverlies eerst

De NREH volgt de methode van Stop de Bloeding – Red een Leven. Het snel herkennen van een levensbedreigende bloeding heeft de hoogste prioriteit, en de richtlijnen beginnen er ook mee. Na het herkennen geef je direct druk op de wond. Een tourniquet of hemostatisch gaas kan in sommige omgevingen beschikbaar zijn, bijvoorbeeld als de RI&E daarom vraagt. Een tourniquet is volgens de toelichting in principe onderdeel van de georganiseerde eerste hulp, en alleen een commerciële, erkende tourniquet wordt aanbevolen. Een eenmaal aangelegde tourniquet haal je als eerstehulpverlener nooit zelf weg.

Het Oranje Kruis heeft daarnaast Verbandrichtlijnen 2026 gepubliceerd, gebaseerd op de NREH 2026, met onder meer een verbandset Stop-de-Bloeding. Handig als je verantwoordelijk bent voor de verbanddozen op je werk.

Wat níet veranderde

  • Brandwonden: inhoudelijk geen wijzigingen. Koelen met water blijft de eerste keus, liefst met water van een aangename temperatuur en zonder de straal direct op de wond te richten. De optimale koeltijd is niet bekend; internationaal is de consensus 10 tot 20 minuten. Huishoudfolie is een bruikbaar alternatief voor steriel verband na het koelen.
  • De basis van reanimatie: 30 compressies, 2 beademingen, AED.

Andere taal: "hulpbehoevende"

De NREH spreekt bewust van "persoon" en "hulpbehoevende" in plaats van "slachtoffer", omdat dat woord bij ziekte of mentale nood niet altijd past. In examenvragen en lesboeken zie je beide termen nog door elkaar.

Wat moet je nu doen?

  1. Niets overhaast. Je certificaat blijft geldig tot de datum die erop staat.
  2. Vraag bij je volgende herhaling of de lesstof op de NREH 2026 en de reanimatierichtlijnen 2025 is gebaseerd.
  3. Controleer je BHV-plan en instructiekaarten op verouderde aanwijzingen, zoals "leg in stabiele zijligging" als standaard bij bewusteloosheid.
  4. Werk de theorie bij. In BHV Klaar staat bij elk antwoord de bron, zodat je ziet op welke richtlijn een vraag is gebaseerd.

Voor het alarmeren zelf, dus wat je de meldkamer vertelt, zie 112 bellen als BHV'er.

BHV Klaar

Brand, ontruiming, eerste hulp en reanimatie – met uitleg bij elk antwoord.

Download in de App Store

Veelgestelde vragen

Wie stelt de Nederlandse Richtlijnen Eerste Hulp op?

Een projectgroep met onder meer Het Oranje Kruis, het Nederlandse Rode Kruis, het NIBHV en de Nederlandse Reanimatieraad. De richtlijnen vormen de basis voor EHBO- en BHV-lesstof.

Is er iets veranderd bij brandwonden?

Inhoudelijk niet. Koelen met water blijft de eerste keus, bij voorkeur met water van een aangename temperatuur, internationaal tussen 10 en 20 minuten.

Bronnen

  1. Toelichting Nederlandse Richtlijnen Eerste Hulp 2026 — Projectgroep NREH 2026 (2026-03-10)
  2. Nieuwe regels voor het verlenen van eerste hulp bij ongelukken — Rendement (2026-03-20)
  3. Verbandrichtlijnen 2026 — Het Oranje Kruis
  4. Richtlijnen Reanimatie in Nederland 2025 — Nederlandse Reanimatieraad (2025-10-25)

Meer artikelen