Jachtwijs – jachtexamen

Nieuwe jachtregels per 1 januari 2027: tweede examen, exoten en de wolf

Vanaf 2027 een tweede erkend jachtexamen (Stichting Examens Groene Sector), 12 exoten zonder aparte opdracht op je jachtveld en nieuwe wolfregels.

Op 1 januari 2027 verandert de Omgevingsregeling op drie punten die jagers en examenkandidaten direct raken. Er komt een tweede erkend jachtexamen, van de Stichting Examens Groene Sector. Jagers mogen twaalf invasieve exoten op hun jachtveld met het geweer bestrijden zonder aparte opdracht van de provincie. En wie een zieke of gewonde wolf vindt, belt voortaan de politie. Alles staat in één wijzigingsregeling, gepubliceerd in de Staatscourant van 27 oktober 2026.

1. Een tweede examenorganisatie

Tot nu toe was de Stichting Jachtexamens de enige organisatie in Nederland die een erkend jachtexamen afnam. De Stichting Examens Groene Sector vroeg in september 2025 erkenning aan voor haar organisatie en haar examen voor de jachtgeweeractiviteit. De minister concludeerde dat beide aan de wettelijke eisen voldoen; volgens de toelichting deelden de geraadpleegde toezichthouders, politie en Staatsbosbeheer, die conclusie.

Wat dat voor jou betekent:

  • Gelijkwaardig diploma. Artikel 3.34 van de Omgevingsregeling noemt vanaf 2027 beide examens. Voor de vergunningaanvraag bij de korpschef maakt het niet uit welk diploma je hebt.
  • Zelfde eisen. De wettelijke eisen aan het examen staan in het Besluit activiteiten leefomgeving en artikel 3.31 van de Omgevingsregeling: minstens 75 meerkeuzevragen in een vaste verdeling, minstens 25 kleiduiven, vier kogelschoten in twee series, en tien gesimuleerde situaties. Die gelden voor beide organisaties.
  • Zelfde toezicht. De praktijkexamens worden afgenomen op bestaande, vergunde schietbanen onder politietoezicht.
  • Alleen voor het geweer. Voor de valkeniersactiviteit en de eendenkooi blijft de Stichting Jachtexamens de enige erkende organisatie.

Wat nog niet bekend is: wanneer de Stichting Examens Groene Sector haar eerste examens afneemt, waar en tegen welk tarief. De wijzigingsregeling noemt geen startdatum, en wij vonden in november 2026 geen examenkalender. Voor het voorjaar van 2027 kun je dus gewoon uitgaan van de data en tarieven van de Stichting Jachtexamens.

De regering verwacht niet dat er door het tweede examen meer vergunninghouders komen; de andere voorwaarden, zoals de eisen aan het jachtveld, veranderen niet.

2. Twaalf exoten zonder aparte opdracht

Het nieuwe artikel 4.37a met bijlage VIIe wijst exoten aan die je als jager op je jachtveld met het geweer mag bestrijden, zonder dat de provincie je daar eerst een opdracht voor geeft.

Zoogdieren Vogels
Axishert Heilige ibis
Chinese muntjak Nijlgans
Beverrat Roodbuikbuulbuul
Indische mangoeste Treurmaina
Muskusrat
Rode neusbeer
Wasbeer
Wasbeerhond

Soorten met een aantoonbaar risico op verwisseling met inheemse soorten zijn bewust niet op de lijst gezet, staat in de toelichting.

De Jagersvereniging is blij met de wijziging. Volgens de vereniging haakten jagers vaak af omdat provincies de vereiste opdracht zelden verleenden, terwijl jagers nieuwe exoten in hun veld juist vaak als eerste zien.

Belangrijk: alleen de eis van een aparte opdracht vervalt. Alle andere voorwaarden blijven staan – je vergunning, het jachtveld van minstens 40 hectare, de verzekering, de tijden waarop je een geweer mag gebruiken en de munitie-eisen. Een wasbeerhond die je naast je jachtveld ziet, valt er dus niet onder.

Voor het examen: herkenning van exoten en verwisselbare inheemse soorten hoort al bij de stof ("kennis van het wild, andere diersoorten die schade kunnen veroorzaken ... en hierop gelijkende diersoorten"). Nijlgans versus grauwe gans, muntjak versus ree, wasbeerhond versus das en vos: dat soort onderscheid is typisch voor de beeldvragen. Wie de nieuwe lijst kent, staat daar sterker.

3. De zieke of gewonde wolf

Door de verlaagde Europese beschermingsstatus valt de wolf in de Nederlandse regels sinds juli 2026 onder een lichter regime (zie de wolf in 2026). Daardoor paste de oude vrijstelling voor het vervoer van zieke of gewonde dieren niet meer. Vanaf 2027 staat de wolf in artikel 4.29 naast edelhert, damhert, ree en wild zwijn:

  • je meldt het dier vóór vervoer bij de meldkamer van de politie (aantal, plek, soort);
  • het vervoer gebeurt door een vervoerder die de politie aanwijst.

De regering verwacht hooguit één of twee van zulke gevallen per jaar. Voor jagers is de les eenvoudig: een gewonde wolf is nooit jouw zaak om af te handelen. Bel de politie.

Ook gerepareerd: nesten en eieren

Bij de overgang naar de Omgevingswet was de vrijstelling voor het verstoren van nesten en het rapen of behandelen van eieren van Canadese gans, houtduif, kauw en zwarte kraai per ongeluk alleen in de toelichting beland. De wijziging zet haar terug in artikel 4.18. De voorwaarden veranderen niet: het moet gaan om de gronden van de grondgebruiker, om belangrijke schade, en de middelen van artikel 4.19 gelden.

Benelux en Duitsland

Artikel 3.35 somt opnieuw op welke buitenlandse examens gelijkwaardig zijn: de examens van Vlaanderen, Wallonië en Brussel, Luxemburg en de examens onder het Duitse Bundesjagdgesetz. Nieuw is een voorziening voor Vlaamse jagers die vóór 1995 alleen een theorie-examen deden; zij worden behandeld alsof ze theorie én praktijk hebben. Meer over de Belgische route lees je in Vlaams of Nederlands jachtexamen.

Jachtwijs – jachtexamen

Wildsoorten, prenten, veilig schieten en jachttijden – kaart voor kaart, met bron bij elk antwoord.

Download in de App Store

Veelgestelde vragen

Mag ik vanaf 2027 op de nijlgans schieten?

Vanaf 1 januari 2027 mag een jager met een omgevingsvergunning jachtgeweeractiviteit twaalf aangewezen exoten, waaronder de nijlgans, op zijn jachtveld met het geweer bestrijden zonder aparte opdracht van de provincie. Alle andere regels voor het gebruik van het geweer blijven gelden.

Is het jachtexamen van de Stichting Examens Groene Sector even geldig?

Ja. De Omgevingsregeling erkent vanaf 1 januari 2027 beide examens voor de jachtgeweeractiviteit. Voor valkeniers en eendenkooien blijft alleen de Stichting Jachtexamens erkend.

Bronnen

  1. Regeling tot wijziging van de Omgevingsregeling (Stcrt. 2026, 38132) — Staatscourant (2026-10-27)
  2. Jagers mogen invasieve exoten bestrijden zonder aparte opdracht — Koninklijke Nederlandse Jagersvereniging (2026-11-20)
  3. Besluit (probleem)wolven, Stb. 2026, 186 — Nederlands Juristenblad (2026-09-08)
  4. Omgevingsregeling (geldend 1 juli 2026) — wetten.overheid.nl (2026-07-01)

Meer artikelen