Kringpraat – kleuter taal

Hoeveel schermtijd mag een kleuter? Het advies van 2025, en hoe je een leerapp daarin past

Voor 4 tot 8 jaar is het advies maximaal een uur schermtijd per dag buiten school, verdeeld over de dag. Zo pak je dat aan, ook met leerapps.

Voor kinderen van 4 tot 8 jaar is het advies maximaal een uur schermtijd per dag, buiten school, het liefst verdeeld over de dag in korte stukjes. Dat staat in de Richtlijn gezond schermgebruik die de Rijksoverheid in juni 2025 presenteerde, en het Nederlands Jeugdinstituut werkt het voor kleuters uit. Een leerapp telt mee, maar de inhoud en de manier waarop je het samen doet, wegen minstens zo zwaar als het aantal minuten.

Het advies op een rij

In juni 2025 presenteerde staatssecretaris Karremans de Richtlijn gezond schermgebruik. Het nieuws ging vooral over sociale media (wachten tot 15 jaar), maar de richtlijn bevat ook adviezen per leeftijd voor jonge kinderen. Het Nederlands Jeugdinstituut vat die als volgt samen:

Leeftijd Advies volgens het NJi
0–2 jaar Geen schermen
2–4 jaar Maximaal 30 minuten per dag, verdeeld over de dag
4–8 jaar Maximaal 1 uur per dag (buiten school)

Voor kleuters noemt het NJi ongeveer een uur, verdeeld over de dag, in korte sessies van zo'n vijftien minuten. Daarnaast vier principes:

  • Samen kijken en spelen. Doe zoveel mogelijk mee; dan wordt schermgebruik iets sociaals.
  • Het goede voorbeeld geven. Jonge kinderen doen na wat ze zien.
  • Afwisselen. Scherm, dan buiten spelen, dan iets anders.
  • Passende inhoud kiezen. Het NJi zegt dat de inhoud belangrijker is dan het aantal minuten.

Wat betekent een uur in de praktijk?

Een uur klinkt veel, maar het gaat snel: een afleveringetje bij het ontbijt, een filmpje bij oma, een spelletje op de tablet terwijl jij kookt. Een paar manieren om het overzicht te houden:

Vaste momenten

Kies twee of drie vaste schermmomenten per dag. Bijvoorbeeld: na school vijftien minuten, voor het eten een kwartier samen, in het weekend een film. Kinderen weten dan wat ze kunnen verwachten en er hoeft minder onderhandeld te worden.

Korte blokken

Kleuters hebben baat bij korte blokken. Veel apps voor deze leeftijd werken met rondes van een paar minuten. Stop aan het eind van een ronde, niet midden in een spel.

Een timer die je kind ziet

Een zandloper of keukenwekker maakt 'nog vijf minuten' concreet. Sommige apps hebben een ingebouwde dagelijkse tijdslimiet die je als ouder instelt.

Hoe past een leerapp in dat uur?

Een taal- of rekenapp is schermtijd. Maar niet alle schermtijd is hetzelfde. Wat maakt het verschil?

Vraag Waarom het ertoe doet
Doet je kind iets, of kijkt het alleen? Actief zijn (luisteren, antwoorden, praten) is iets anders dan passief kijken
Zijn er reclames of aankopen voor kinderen? Die leiden af en zijn voor jonge kinderen moeilijk te begrijpen
Is er een natuurlijk eindpunt? Een app die eindeloos doorgaat, maakt stoppen lastig
Kun je erover praten? Een app die aanleiding geeft tot een gesprek, sluit aan bij hoe taal groeit

Dat laatste punt is voor taal belangrijk. De JGZ-richtlijn Taalontwikkeling noemt als belangrijkste strategieën voor ouders: oogcontact, om de beurt praten, herhalen wat het kind zegt en interactief voorlezen. Dat zijn allemaal dingen die tussen mensen gebeuren. Een app kan oefening geven, maar het gesprek erna doet het meeste.

Een voorbeeld van een dagindeling

Zo zou een doordeweekse dag van een vijfjarige eruit kunnen zien:

  • Na school (15 min): een leerapp of rustig spelletje, daarna samen iets drinken en vertellen over de dag.
  • Voor het eten (15–20 min): een kinderprogramma, het liefst een die jullie samen kijken.
  • Na het eten: geen scherm; voorlezen, spelen, in bad.

Samen ruim een half uur, met ruimte over voor uitzonderingen.

Taalontwikkeling en schermen

Het NJi noemt voor de taalontwikkeling van kleuters vooral alledaagse dingen: samen naar plekken gaan waar taal nodig is, zoals de winkel, liedjes zingen, voorlezen, de dag bespreken en je kind de tijd geven om te reageren. Schermen staan niet in dat rijtje. Dat betekent niet dat ze verboden zijn, wel dat ze niet in de plaats moeten komen van praten.

Als je een app gebruikt om met taal te oefenen, kies er dan een die je kind actief laat luisteren en praten, en die je als ouder een aanknopingspunt geeft voor een gesprek zonder scherm. Kringpraat werkt met spelletjes van één tot twee minuten, heeft een instelbare speeltijd per dag achter een oudercheck, en geeft na elk spelletje een thuiskaart met een praatopdracht van twee minuten zonder scherm. Of je die of een andere app gebruikt: kijk vooral naar de punten in de tabel hierboven. Een vergelijking van taalapps voor kleuters vind je in taalapps voor kleuters vergeleken.

Als het uit de hand loopt

Merk je dat schermtijd steeds tot ruzie leidt, of dat je kind weinig anders meer wil? Maak dan samen nieuwe afspraken, haal tablets uit het zicht en bied iets anders aan op de momenten dat je kind er normaal om vraagt. Het consultatiebureau of de jeugdverpleegkundige kan meedenken als je er zelf niet uitkomt.

In het kort

Een uur per dag buiten school, in korte stukjes, samen waar het kan, met inhoud die past bij de leeftijd. Een leerapp telt mee, maar een goede leerapp laat ruimte voor het belangrijkste: daarna met elkaar praten. Meer ideeën voor schermvrije taalmomenten staan in de checklist taal thuis in groep 2.

Kringpraat – kleuter taal

180 korte spelletjes met Otto de otter, en na elk spelletje twee minuten samen praten zonder scherm.

Download in de App Store

Veelgestelde vragen

Telt een educatieve app ook als schermtijd?

Ja. Het advies van maximaal een uur per dag gaat over schermgebruik buiten school en maakt geen uitzondering voor leerapps. Het NJi zegt wel dat de inhoud belangrijker is dan het aantal minuten.

Telt schermgebruik op school mee?

Nee. Volgens het NJi gaat de dagelijkse richtlijn over schermtijd buiten school.

Is een uur per dag een harde grens?

Het is een advies, geen wet. Het NJi spreekt voor kleuters van ongeveer een uur, verdeeld over de dag, in korte stukjes van zo'n vijftien minuten.

Bronnen

  1. Wat is een goede schermtijd voor mijn kind? — Nederlands Jeugdinstituut
  2. Duidelijk advies voor ouders: wacht met sociale media tot 15 jaar — Rijksoverheid (2025-06-17)
  3. JGZ-richtlijn Taalontwikkeling (aangepast 2023) — NCJ / TNO / NSDSK (2023-08)
  4. Kleuter | Taalontwikkeling — Nederlands Jeugdinstituut

Meer artikelen