Kun je klaverjassen met drie spelers? Zo werkt de variant voor drie
Ja: met drie spelers krijgt ieder 10 kaarten, twee blijven dicht liggen en wie speelt neemt die erbij. Ieder telt voor zichzelf. Regels, telling en tips.
Ja, je kunt klaverjassen met drie spelers. In de gangbare variant krijgt ieder 10 kaarten en blijven er twee kaarten gedekt liggen. Wie speelt, neemt die twee erbij en legt er weer twee af; daarna worden er 10 slagen gespeeld. Ieder speelt voor zichzelf: per ronde is het de speler tegen de twee anderen. Haalt de speler niet meer dan de helft, dan krijgen beide tegenstanders de punten.
Het is geen officiële wedstrijdvorm, maar een praktische oplossing als de vierde niet komt opdagen. Hieronder de regels zoals pagat.com en Wikipedia ze beschrijven, en wat dat betekent voor de telling.
Het verschil met gewoon klaverjassen
| Vier spelers | Drie spelers | |
|---|---|---|
| Partners | Twee vaste paren | Geen; ieder voor zich, twee tegen één per ronde |
| Kaarten per speler | 8 | 10 |
| Kaarten op tafel | geen | 2 gedekt (de 'pot') |
| Slagen per ronde | 8 | 10 |
| Wie de pot krijgt | – | De speler die speelt, ruilt er twee af |
| Laatste slag | 10 punten | 10 punten; de winnaar krijgt ook de afgelegde kaarten |
| Nat | Spelende partij niet meer dan de helft | Speler niet meer dan de helft |
Kaartwaarden, roem en de troefvolgorde (boer, negen, aas, tien…) zijn hetzelfde. Ook de keuze tussen Rotterdams en Amsterdams heb je nog, al speelt de regel over 'de slag ligt aan je maat' bij drie spelers alleen voor de twee tegenstanders, die tijdelijk samen spelen.
Stap voor stap
- Delen. Pagat.com beschrijft het delen in pakjes van 4, 3 en 3, waardoor iedereen 10 kaarten heeft. Leg de twee overgebleven kaarten gedekt in het midden.
- Troef kiezen. Zoals jullie gewend zijn: vrij, met passen, of verplicht voor de speler links van de gever.
- De pot. Wie speelt, pakt de twee gedekte kaarten, kijkt ze in en legt twee kaarten af. Hij heeft nu weer 10 kaarten.
- Spelen. Er worden 10 slagen gespeeld. De twee tegenstanders spelen deze ronde samen tegen de speler.
- Laatste slag. Wie de laatste slag haalt, krijgt de 10 punten en ook de punten in de afgelegde kaarten.
- Tellen. Elke speler telt zijn eigen slagen. Bij elkaar is het nog steeds 162, plus roem.
De telling
Het grote verschil zit in wie wat krijgt.
- De speler haalt het (meer dan de helft van 162 plus alle roem): hij schrijft zijn punten en roem op. Elke tegenstander schrijft zijn eigen punten en roem op.
- De speler is nat: hij krijgt niets. Volgens pagat.com schrijven dan beide tegenstanders het totaal op.
Dat laatste is belangrijk: bij nat krijgen de twee tegenstanders allebei de volle buit, niet elk de helft. Nat gaan is met drie spelers dus dubbel zo duur als met vier, en spelers kiezen daarom voorzichtiger troef.
Rekenvoorbeeld
Anne speelt met harten troef. Na tien slagen:
| Speler | Kaartpunten | Roem |
|---|---|---|
| Anne (speelt) | 96 | 20 |
| Bas | 40 | – |
| Chris | 26 | – |
Totaal: 162 + 20 = 182, de helft is 91. Anne heeft 116, dus gehaald. Iedereen schrijft zijn eigen getal: Anne 116, Bas 40, Chris 26.
Had Anne maar 80 kaartpunten en 0 roem gehaald (Bas 50, Chris 32), dan was ze nat: Anne 0, en Bas en Chris krijgen elk 162.
Een scorelijst voor drie
Een normaal klaverjasformulier heeft twee kolommen; voor drie spelers heb je er drie nodig, elk met punten en roem, en een extra kolom voor wie er speelde. Spreek ook af hoe lang je speelt. Met drie spelers geeft iedereen even vaak als je 15 of 18 rondes speelt (een veelvoud van drie), niet 16. Of speel tot een puntentotaal.
De meeste scoreblok-apps zijn gemaakt voor twee partijen. Kaartblok telt klaverjassen ook met twee kanten (Wij en Zij) en heeft geen aparte modus voor drie spelers; voor deze variant is papier met drie kolommen dus praktischer. De betaalde app Klaverjas-Score vermeldt in haar App Store-beschrijving wel een spel-uitleg voor drie en twee personen.
Klaverjassen met twee of vijf
Wikipedia noemt ook varianten voor twee en voor vijf spelers. Met twee liggen de kaarten deels gedekt in een patroon van 4 bij 4 op tafel, en speel je met wat open ligt. Dat is een ander spel, waarin geheugen een veel grotere rol speelt. Hoe de variant voor vijf precies werkt, beschrijft Wikipedia niet in detail; vraag in je gezelschap wat daar gebruikelijk is.
Tips voor de avond met z'n drieën
- Wees voorzichtig met spelen. Nat kost met drie dubbel. Kies alleen troef met een goede kaart.
- De pot is een gok. Twee onbekende kaarten kunnen je hand redden of niets toevoegen. Reken er niet op.
- Let op roem. Met drie kaarten per slag is een vierkaart of vier gelijke onmogelijk; een driekaart en stuk kunnen wel.
- Wissel de gever strikt rond, zodat iedereen even vaak eerst mag kiezen.
Komt de vierde later toch nog? Begin dan een nieuw potje met vier, met de gewone telling uit Klaverjassen punten tellen – en reken de punten van de drie-spelersronde niet mee, want die zijn op een andere manier verdiend. Voor de nat-regel in detail, zie Wanneer ben je nat?.
Roem, nat en pit vanzelf uitgerekend – Rotterdams, Amsterdams of volgens jullie huisregels.
Download in de App StoreVeelgestelde vragen
Hoeveel kaarten krijg je bij klaverjassen met drie?
Volgens de beschrijving op pagat.com elk 10 kaarten, gedeeld in pakjes van 4, 3 en 3. De twee overgebleven kaarten liggen gedekt op tafel.
Kun je ook met twee klaverjassen?
Ja. Wikipedia beschrijft een variant waarbij de kaarten gedekt in een patroon van 4 bij 4 op tafel liggen en je speelt met de open kaarten. Het is een duidelijk ander spel dan het klaverjassen met vier.
Bronnen
- Klaverjassen – Three Player Version — pagat.com
- Klaverjassen – varianten met twee, drie en vijf spelers — Wikipedia
- Klaverjas-Score – spel-uitleg voor 3 of 2 personen (App Store) — Apple App Store