Bloedgassen leren lezen met oefencasussen
Zuur-base stap voor stap voor studenten verpleegkunde en geneeskunde – voor onderwijs, niet voor patiëntenzorg.
Download in de App Store





Een arterieel bloedgas lezen voelt in het begin als puzzelen met zes getallen tegelijk. Wie het stappenplan eenmaal kent – pH, pCO₂, bicarbonaat of base excess, compensatie en zo nodig de aniongap – ziet dat de meeste uitslagen in een paar vaste patronen vallen. Dat inslijpen lukt alleen door veel casussen te doen, met directe uitleg.
Gasklar is een Nederlandstalige oefenapp met 150 gegenereerde casussen in acht onderwerpen: normaalwaarden, respiratoire en metabole acidose en alkalose, compensatie, aniongap en gemengde stoornissen. Na elk antwoord zie je de redenering in vaste volgorde, zodat je het stappenplan vanzelf gaat volgen.
Nederlandse laboratoria rapporteren verschillend: het ene ziekenhuis geeft pCO₂ in kPa, het andere in mmHg. Je kiest in de app zelf de eenheid. Omdat we geen openbare landelijke referentietabel voor Nederland vonden, toont de app onderwijswaarden uit de vakliteratuur met de nadrukkelijke tip om de waarden van je eigen lab te gebruiken.
De app is een onafhankelijk leermiddel. Alle casussen zijn verzonnen; je voert geen patiëntwaarden in en de app geeft geen diagnose of behandeladvies.
Wat de app doet
150 casussen in 8 onderwerpen
Van normaalwaarden tot gemengde stoornissen, in een basis- en een verdiepingsniveau.
Uitleg bij elk antwoord
Altijd in dezelfde volgorde: pH → pCO₂ → HCO₃⁻ → BE → compensatie → aniongap.
Proefexamen met tijd
Eigen oefenformat van Gasklar: 20 casussen in 30 minuten, geslaagd bij 16 goed. Uitslag per onderwerp.
Stappenschema en begrippenlijst
Interpretatieschema met referentiewaarden en 20 kernbegrippen, van acidemie tot de formule van Winters.
Foutenlijst en tentamendag
Herhaal je fouten, volg je voortgang en zet een aftelklok, checklist en herinnering voor je tentamen.
kPa of mmHg, offline
Kies land en eenheid. Werkt zonder internet en zonder account.
Artikelen
Bloedgas bij COPD: chronische respiratoire acidose en 'acuut op chronisch' herkennen
Bij COPD met CO₂-retentie is het bicarbonaat verhoogd en de pH bijna normaal. Daalt de pH toch, dan is er iets acuuts bij gekomen. Zo lees je het bloedgas.
Bloedgas interpreteren: stappenplan in vijf vragen (met kPa-voorbeelden)
Een arterieel bloedgas lees je met vijf vragen: zuur of base, respiratoir of metabool, past de compensatie, hoe groot is de aniongap en hoe is de oxygenatie?
Wat is een normaal bloedgas? Normaalwaarden in kPa en mmHg vergeleken
Normaalwaarden arterieel bloedgas: pH 7,35–7,45, pCO₂ ca. 4,7–6,0 kPa (35–45 mmHg), HCO₃⁻ 22–26, BE ±2–3. Waarom Nederlandse labs verschillen en hoe je omrekent.
De Stewart-benadering uitgelegd: SID, zwakke zuren en de 'Stewart light' van 2026
Stewart verklaart de pH uit drie onafhankelijke grootheden: pCO₂, strong ion difference en zwakke zuren. Zo reken je het aan het bed uit, met voorbeeld.
Veelgestelde vragen
Wat zijn normale bloedgaswaarden?
Voor arterieel bloed geldt pH 7,35–7,45 vrijwel overal. Voor pCO₂ en base excess verschillen laboratoria iets: het Deventer Ziekenhuis hanteert bijvoorbeeld pCO₂ 4,2–6,2 kPa en BE −2,5 tot +2,5 mmol/l, het Groene Hart Ziekenhuis pCO₂ 35–48 mmHg en BE −3 tot 3 mmol/l. Gebruik altijd de waarden van je eigen lab.
Hoe reken ik kPa om naar mmHg?
Vermenigvuldig kPa met ongeveer 7,5 (of deel mmHg door 7,5). Een pCO₂ van 5,3 kPa is dus ongeveer 40 mmHg. In de app wissel je de eenheid in de instellingen.
In welke volgorde lees je een bloedgas?
Begin met de pH, kijk dan welke parameter de afwijking verklaart (pCO₂ respiratoir, HCO₃⁻ of BE metabool), beoordeel of de compensatie past en bereken bij een metabole acidose de aniongap. De oxygenatie (pO₂) en de klinische situatie beoordeel je altijd ernaast.
Kan ik echte patiëntwaarden invoeren?
Nee. Gasklar is alleen voor onderwijs: alle casussen zijn verzonnen en de app analyseert geen patiëntwaarden. Voor echte patiënten gelden de protocollen van je instelling.
Wat kost de app?
Downloaden is gratis en je kunt 20 casussen, de begrippenlijst, het schema en de checklist zonder aankoop gebruiken. De volledige versie is een eenmalige aankoop van € 5,99 in de Nederlandse App Store. Er is geen abonnement.
Zuur-base stap voor stap voor studenten verpleegkunde en geneeskunde – voor onderwijs, niet voor patiëntenzorg.
Download in de App Store